Teledyne Oldham OLCT 100 NH3 (Ammoniak) ATEX Gasdetector

Beschrijving

De Teledyne Oldham OLCT 100 NH₃ is een stationaire gastransmitter voor het continu detecteren van ammoniak. De elektrochemische sensor zet de gemeten concentratie om in een lineair 4–20 mA-signaal dat door een gasdetectiecontroller, PLC of ander geschikt bewakingssysteem wordt verwerkt.

Voor ammoniak zijn zowel explosieveilige OLCT 100 XP-uitvoeringen als intrinsiek veilige OLCT 100 IS-uitvoeringen beschikbaar. Het programma omvat meetbereiken van 0–100, 0–300, 0–1000 en 0–5000 ppm. Voor koelruimten, buitenopstellingen en andere koude omgevingen is daarnaast een 0–1000 ppm low-temperaturevariant beschikbaar met een bedrijfstemperatuur tot −40 °C.

De OLCT 100 is een meetkop zonder lokaal display en zonder zelfstandige alarmrelais. Uitlezing, alarmgrenzen, tijdvertragingen, signalering, ventilatiesturing, noodstopfuncties en doormelding worden gerealiseerd in de aangesloten controller of besturing. De werking van de volledige keten moet tijdens de inbedrijfstelling en bij periodieke controles worden beproefd.

Waarom ammoniakdetectie belangrijk is

Ammoniak is een kleurloos, toxisch en sterk irriterend gas. Blootstelling kan de ogen, huid en luchtwegen ernstig beschadigen. Hoewel ammoniak een kenmerkende prikkelende geur heeft, is geur geen betrouwbare veiligheidsmaatregel door verschillen tussen personen, gewenning, luchtstroming en de snelheid waarmee een lekkage zich kan ontwikkelen.

Ammoniak kan bij voldoende hoge concentraties bovendien een brandbare atmosfeer vormen. In koelinstallaties kan een lek leiden tot blootstellingsgevaar, productieverlies, uitval van de installatie en evacuatie. Een correct ontworpen detectiesysteem signaleert oplopende concentraties, waarschuwt aanwezigen en kan technische veiligheidsfuncties activeren.

Belangrijkste kenmerken

• Stationaire elektrochemische gastransmitter voor ammoniak.
• Keuze uit XP- en IS-uitvoeringen voor verschillende ATEX-zones en installatieconcepten.
• Meetbereiken van 0–100, 0–300, 0–1000 en 0–5000 ppm.
• Speciale 0–1000 ppm-uitvoering voor omgevingstemperaturen tot −40 °C.
• Aluminium en geselecteerde RVS-uitvoeringen beschikbaar.
• Lineair analoog 4–20 mA-uitgangssignaal.
• Tweedraads aansluiting met afgeschermde kabel voor de elektrochemische uitvoering.
• Beschermingsgraad IP66.
• ATEX- en IECEx-gecertificeerde productserie.
• Sensorafhankelijke SIL 2-capabiliteit volgens EN 50402 / EN 61508.
• Integratie met gasdetectiecontrollers, PLC, SCADA en gebouw- of procesbesturing.
• Geschikt voor alarmering, ventilatiesturing, doormelding en noodstopfuncties via het bovenliggende systeem.

Beschikbare uitvoeringen

Beschikbaarheid, materiaal, kabelinvoer en exacte artikelreferentie moeten bij bestelling worden bevestigd. De typeplaat en het certificaat van de geleverde uitvoering zijn altijd bepalend voor de toegestane ATEX-zone.

Keuze van het meetbereik

Een groter meetbereik is niet automatisch veiliger. Het bereik moet de vereiste alarmgrenzen omvatten en tegelijkertijd voldoende resolutie en nauwkeurigheid bieden. Wanneer zowel vroege signalering als meting van zeer hoge concentraties nodig is, kunnen afzonderlijke detectoren of aanvullende meetprincipes noodzakelijk zijn.

PGS 13 en ammoniakdetectie

PGS 13:2021 versie 1.1 (april 2026) bevat maatregelen voor het beheersen van de risico's van ammoniak als koudemiddel in koelinstallaties en warmtepompen. De toepasbaarheid hangt af van de installatie, ammoniakinhoud, ruimten, gebruikssituatie en geldende wettelijke of vergunningsvoorschriften.

Voor een automatisch ammoniaklekdetectiesysteem dat de niveaus van 200 en 800 ppm bewaakt, stelt PGS 13 onder meer dat de detector aantoonbaar geschikt moet zijn voor ammoniak, de meetonnauwkeurigheid maximaal ±5% van de maximale schaalwaarde bedraagt, het meetbereik maximaal 0–1000 ppm is, de alarmvertraging minder dan 30 seconden bedraagt en het detectieprincipe geschikt is voor temperatuur, vochtigheid en andere omgevingscondities.

ATEX-uitvoeringen en zonering

Een intrinsiek veilige OLCT 100 IS moet worden opgenomen in een correct ontworpen intrinsiek veilige stroomkring met een geschikte galvanische scheider of zenerbarrière. Controleer de entiteitsparameters, kabelparameters, aarding en systeemcertificering. De RVS-behuizing is niet alleen corrosiebestendiger, maar heeft binnen deze serie ook een andere ATEX-categorie dan de aluminium IS-behuizing.

Technische specificaties

Sensorprestaties per meetbereik

De nauwkeurigheid en responstijd verschillen per meetbereik en sensorvariant. Voor selectie binnen een normatief of veiligheidskritisch systeem moeten de productspecificaties en certificaten van de exacte artikelreferentie worden beoordeeld. De gepubliceerde T50- en T90-waarden zijn niet hetzelfde als de alarmvertraging van de complete installatie; controleer bij PGS 13-toepassingen aantoonbaar binnen welke tijd de ingestelde alarmniveaus worden bereikt en verwerkt.

Normen en certificeringen

Detectorplaatsing bij ammoniak

Gasvormig ammoniak is bij vergelijkbare temperatuur lichter dan lucht en kan zich in een stabiele ruimte naar hoger gelegen delen verplaatsen. Detectoren worden daarom vaak hoog geplaatst, nabij mogelijke lekkagebronnen en rekening houdend met de luchtstroming. Alleen de relatieve gasdichtheid is echter onvoldoende om de juiste positie te bepalen.

Koud vrijkomend vloeibaar ammoniak kan een aerosol of koude gaswolk vormen die zich aanvankelijk anders verspreidt. Ventilatieopeningen, constructiedelen, warmtebronnen, lekdruk, verdamping en mogelijke verblijfs- of vluchtroutes beïnvloeden het detectieplan. De detectorposities moeten daarom volgen uit een locatiespecifieke risico- en verspreidingsbeoordeling.

Aansluiting en systeemintegratie

De OLCT 100 NH₃ geeft een analoog 4–20 mA-signaal af. De aangesloten controller of PLC bewaakt de meetwaarde en storingscondities en kan relais of uitgangen aansturen voor akoestische en optische signalering, noodventilatie, afsluiters, noodstopfuncties en doormelding.

Bij de engineering moeten onder meer voedingsspanning, intrinsieke veiligheid, kabeldoorsnede, spanningsval, afscherming, aarding, kabellengte, foutsignalen en redundantie worden beoordeeld. Leg de gewenste acties per alarmniveau vast in een oorzaak-en-gevolgdiagram en test iedere functie tijdens de inbedrijfstelling.

Aanbevolen toepassingen

• Machinekamers van industriële ammoniakkoelinstallaties.
• Warmtepompen met ammoniak als koudemiddel.
• Kleppenstations, pompskids en compressoropstellingen.
• Verdamperruimten, vrieshuizen en gekoelde opslag.
• Leidingtracés, technische schachten en afgesloten procesruimten.
• Opslag, dosering, overslag en verwerking van ammoniak.
• Chemische en farmaceutische procesinstallaties.
• Voedingsmiddelen- en drankenindustrie met industriële koeling.
• Waterbehandeling en rookgasreiniging waarin ammoniak wordt gebruikt.

Belangrijkste sectoren

• Industriële koeltechniek
• Voedingsmiddelen- en drankenindustrie
• Logistiek en koelopslag
• Chemische en petrochemische industrie
• Farmaceutische industrie
• Energiecentrales en afvalverbranding
• Waterzuivering en milieutechniek
• Procesindustrie en utilities

Montage en accessoires

• Kalibratiekap voor gecontroleerde gasaanbieding aan de sensor.
• Spatwaterbescherming voor locaties met vloeistofprojectie.
• Beschermfilter tegen stof en verontreiniging.
• Op afstand bedienbare gasinvoer voor moeilijk bereikbare montagepunten.
• Montagebeugel voor plafondmontage.
• Weerbeschermkap tegen neerslag en directe zonbelasting.
• Verzamelkap voor een licht gas zoals ammoniak, wanneer passend bij het verspreidingsscenario.
• Geschikte Ex-kabelwartel of intrinsiek veilige koppeling, afhankelijk van uitvoering.

Accessoires zijn niet automatisch inbegrepen. Selecteer ze op basis van montagepositie, bereikbaarheid, omgevingscondities, testmethode en ATEX-configuratie. Een accessoire mag de gasweg en responstijd niet ongewenst beïnvloeden.

Kalibratie, periodieke controle en sensorlevensduur

Elektrochemische ammoniaksensoren moeten periodiek met geschikt en traceerbaar NH₃-testgas worden gecontroleerd en gekalibreerd. De frequentie wordt bepaald door de productspecificaties, risicoanalyse, blootstellingshistorie, temperatuur, vochtigheid, vervuiling en geldende voorschriften.

PGS 13 verlangt periodieke controle van het stationaire detectiesysteem voor 200 en 800 ppm op meetnauwkeurigheid en alarmniveau, met registratie van controles en onderhoud in het logboek. Stationaire detectie voor 20 en 50 ppm en mobiele detectie voor 20 ppm moeten volgens PGS 13 overeenkomstig de leveranciersspecificaties, maar ten minste eenmaal per halfjaar, op meetnauwkeurigheid en signalering worden gecontroleerd.

De gemiddelde levensduur van de NH₃-sensor bedraagt circa 24 maanden, maar kan door hoge of langdurige blootstelling, uitdroging, extreme temperaturen of vervuiling korter zijn. Een bump-test controleert of de meetketen reageert, maar vervangt geen volledige kalibratie waarbij de meetwaarde wordt beoordeeld en zo nodig bijgesteld.

Configuratie en leveringsomvang

De gekozen artikelreferentie bepaalt de XP- of IS-uitvoering, het meetbereik, standaard- of low-temperature-sensor, aluminium of RVS behuizing en M20- of 3/4 NPT-kabelinvoer. Een controller, intrinsiek veilige scheider, kabelwartel, bekabeling, montageaccessoires, kalibratiekap, testgas, alarmgevers en installatie- of inbedrijfstellingswerkzaamheden worden alleen geleverd wanneer deze expliciet onderdeel zijn van de configuratie.

Laat vóór bestelling controleren of het meetbereik, de temperatuurklasse, ATEX-categorie, responstijd, nauwkeurigheid en systeemopbouw passen bij de alarmfilosofie en toepasselijke PGS-, arbo-, proces- en vergunningsvereisten.

Waarom kiezen voor de Teledyne Oldham OLCT 100 NH₃?

• Ruime keuze uit meetbereiken voor vroege signalering en hogere lekkageconcentraties.
• Beschikbaar als explosieveilige XP- en intrinsiek veilige IS-uitvoering.
• RVS IS-uitvoering geschikt voor de zwaarste ATEX-zonering tot Zone 0/20.
• Low-temperaturevariant voor ammoniakdetectie tot −40 °C.
• 4–20 mA-signaal voor flexibele integratie met controller- en besturingssystemen.
• IP66-bescherming voor veeleisende industriële omstandigheden.
• Sensorafhankelijke SIL 2-capabiliteit voor veiligheidskritische toepassingen.
• Geschikt als onderdeel van een professioneel ontworpen PGS 13-detectiesysteem.
• Ondersteuning door opgeleide VTN-specialisten gedurende de volledige levenscyclus.

VTN Veiligheidstechniek Nederland

VTN Veiligheidstechniek Nederland is officieel partner en distributeur van Teledyne Oldham. Onze door de fabrikant opgeleide en gecertificeerde servicespecialisten ondersteunen bij selectie, engineering, installatie, inbedrijfstelling, kalibratie en periodiek onderhoud van stationaire gasdetectiesystemen.

VTN is specialist in de praktische implementatie van PGS 13. Wij beoordelen onder meer het toepassingsgebied, de NH₃-scenario's, meetbereiken, detectorposities, ATEX-zonering, alarmgrenzen, signalering, ventilatie, noodstopfuncties, doormelding en documentatie. Daarmee wordt de OLCT 100 onderdeel van een complete, beproefde en onderhoudbare veiligheidsketen.